Geschiedenis.org

Tijdlijn van de geschiedenis

De belangrijkste jaartallen uit de wereldgeschiedenis en de Nederlandse geschiedenis, van de eerste boeren tot de euro — geordend per tijdperk.

Deze tijdlijn zet de belangrijkste jaartallen uit de wereldgeschiedenis en de Nederlandse geschiedenis op een rij, geordend per tijdperk. Bij veel jaartallen staat een link naar een uitgebreidere pagina. Jaartallen uit de vroege oudheid zijn bij benadering (‘ca.’); historici verschillen daar soms enkele decennia van mening.

Prehistorie

  • ca. 300.000 jaar geledenOudste bekende fossielen van de moderne mens (Homo sapiens) in Afrika.
  • ca. 10.000 v.Chr.Begin van de landbouw in de Vruchtbare Sikkel (Midden-Oosten).
  • ca. 5300 v.Chr.Eerste boeren in Zuid-Limburg (bandkeramische cultuur).
  • ca. 3400–3100 v.Chr.Bouw van de hunebedden in Drenthe.

Oudheid

Zie ook het overzicht Oudheid.

  • ca. 3200 v.Chr.Schrift in Mesopotamië (spijkerschrift) en kort daarna in Egypte (hiërogliefen).
  • ca. 2560 v.Chr.Voltooiing van de Grote Piramide van Gizeh.
  • ca. 1754 v.Chr.Wetten van Hammurabi in Babylon.
  • 776 v.Chr.Eerste Olympische Spelen volgens de Griekse overlevering.
  • 753 v.Chr.Stichting van Rome volgens de overlevering.
  • 509 v.Chr.Begin van de Romeinse Republiek.
  • 508/507 v.Chr.Hervormingen van Kleisthenes: begin van de Atheense democratie.
  • 490 en 480 v.Chr.Perzische Oorlogen: slagen bij Marathon en Salamis.
  • 336–323 v.Chr.Regering en veroveringen van Alexander de Grote.
  • 49 v.Chr.Julius Caesar steekt de Rubicon over.
  • 44 v.Chr.Moord op Caesar op 15 maart (Iden van maart).
  • 27 v.Chr.Augustus eerste keizer: begin van het Romeinse keizerrijk.
  • ca. 47 n.Chr.De Rijn wordt de noordgrens (limes) van het rijk in de Nederlanden.
  • 313Edict van Milaan: vrijheid van godsdienst voor christenen.
  • 395Definitieve verdeling van het Romeinse Rijk in een westelijke en een oostelijke helft.
  • 410Plundering van Rome door de Visigoten onder Alarik.
  • 476Afzetting van Romulus Augustulus: einde van het West-Romeinse Rijk.

Middeleeuwen

Zie ook het overzicht Middeleeuwen.

  • ca. 496–508Doop van de Frankische koning Clovis tot katholiek christen.
  • 622Hidjra van Mohammed van Mekka naar Medina; begin van de islamitische jaartelling.
  • 732Slag bij Poitiers (Tours): Karel Martel verslaat een Arabisch-Berbers leger.
  • 754Bonifatius wordt bij Dokkum gedood.
  • 800Karel de Grote in Rome tot keizer gekroond.
  • 843Verdrag van Verdun: verdeling van het Frankische Rijk.
  • 1054Oosters Schisma tussen de kerken van Rome en Constantinopel.
  • 1066Slag bij Hastings: Normandische verovering van Engeland.
  • 1095–1099Oproep tot en verloop van de Eerste Kruistocht; inname van Jeruzalem.
  • 1215Magna Carta in Engeland.
  • 1302Guldensporenslag bij Kortrijk.
  • 1337–1453Honderdjarige Oorlog tussen Engeland en Frankrijk.
  • 1347–1351De Zwarte Dood (pest) doodt naar schatting een derde tot de helft van de Europese bevolking.
  • ca. 1450Gutenberg ontwikkelt de boekdrukkunst met losse letters in Mainz.
  • 1453Val van Constantinopel: einde van het Byzantijnse Rijk.
  • 1492Columbus bereikt Amerika; einde van de Reconquista in Spanje.

Vroegmoderne tijd

Zie ook het overzicht Vroegmoderne tijd.

  • 1517Maarten Luther verspreidt zijn 95 stellingen: begin van de Reformatie.
  • 1543Copernicus publiceert zijn heliocentrische wereldbeeld.
  • 1566Beeldenstorm in de Nederlanden.
  • 1568Begin van de Tachtigjarige Oorlog.
  • 1579Unie van Utrecht.
  • 1581Plakkaat van Verlatinghe: Filips II afgezworen.
  • 1584Moord op Willem van Oranje in Delft.
  • 1602Oprichting van de VOC.
  • 1618–1648Dertigjarige Oorlog in het Heilige Roomse Rijk.
  • 1648Vrede van Münster en Vrede van Westfalen.
  • 1672Rampjaar voor de Republiek.
  • 1687Newton publiceert de Principia.
  • 1688–1689Glorious Revolution: stadhouder Willem III wordt koning van Engeland.
  • ca. 1760Begin van de Industriële Revolutie in Groot-Brittannië.
  • 1776Onafhankelijkheidsverklaring van de Verenigde Staten.
  • 1789Bestorming van de Bastille: begin van de Franse Revolutie.
  • 1793–1794Het schrikbewind (la Terreur) in Frankrijk.
  • 1795Bataafse Republiek uitgeroepen.

Moderne tijd

Zie ook het overzicht Moderne tijd.

  • 1799Staatsgreep van Napoleon Bonaparte.
  • 1804Napoleon kroont zichzelf tot keizer.
  • 1815Slag bij Waterloo; Congres van Wenen; Koninkrijk der Nederlanden.
  • 1830Belgische Opstand; België wordt onafhankelijk (door Nederland erkend in 1839).
  • 1848Revoluties in Europa; grondwetsherziening van Thorbecke in Nederland.
  • 1863Afschaffing van de slavernij in Suriname en de Nederlandse Antillen (1 juli).
  • 1914–1918Eerste Wereldoorlog.
  • 1917Russische Revolutie.
  • 1917/1919Algemeen kiesrecht voor mannen (1917) en vrouwen (1919) in Nederland.
  • 1929Beurskrach in New York; begin van de crisis van de jaren dertig.
  • 1933Hitler wordt rijkskanselier van Duitsland.
  • 1939–1945Tweede Wereldoorlog.
  • 1940–1945Duitse bezetting van Nederland.
  • 1945Oprichting van de Verenigde Naties; Indonesië roept de onafhankelijkheid uit.
  • 1947Begin van de Koude Oorlog (Trumandoctrine, Marshallplan).
  • 1949Oprichting van de NAVO; Nederland draagt de soevereiniteit over aan Indonesië.
  • 1957Verdrag van Rome: oprichting van de Europese Economische Gemeenschap.
  • 1961Bouw van de Berlijnse Muur.
  • 1962Cubacrisis.
  • 1969Eerste mensen op de maan.
  • 1975Suriname onafhankelijk.
  • 1989Val van de Berlijnse Muur.
  • 1991Uiteenvallen van de Sovjet-Unie: einde van de Koude Oorlog.
  • 1992Verdrag van Maastricht: oprichting van de Europese Unie.
  • 2001Aanslagen van 11 september in de Verenigde Staten.
  • 2002De euro wordt als munt ingevoerd.

Meer overzicht

Wie de geschiedenis volgens de schoolindeling wil leren, vindt de tien tijdvakken op een aparte pagina. Voor de Nederlandse lijn is er het overzicht Nederlandse geschiedenis.

Verwant